Toots Thielemans

Jean Baptiste Frédéric Isidor (Toots) baron Thielemans (Brussel, 29 april 1922 - 22 augustus 2016) was een Belgisch jazzmuzikant en componist, die behalve als gitarist en mondharmonicaspeler ook bekendheid verwierf als virtuoos fluiter. Zijn bijnaam Toots is afgeleid van de muzikanten Toots Mondello en Toots Caramata.

Levensloop

Thielemans in Brussel (1975)
Thielemans is geboren in de Brusselse volkswijk Marollen. Hij speelde al vanaf zijn derde jaar accordeon. Op zijn zeventiende ontdekte hij de mondharmonica en hij speelde daarnaast gitaar. Thielemans raakte tijdens de Duitse bezetting in de ban van de jazz.

In 1951 maakte hij als gitarist deel uit van de begeleidingsband van de Belgische zanger Bobbejaan Schoepen. In 1952 emigreerde hij naar de Verenigde Staten, waar hij in de band van Charlie Parker en het kwintet van George Shearing speelde. Hij heeft vervolgens samengewerkt met onder anderen Benny Goodman, Peggy Lee, Ella Fitzgerald, Quincy Jones, Bill Evans, Jaco Pastorius, Elis Regina, Pat Metheny, Billy Joel en Paul Simon. Hij wordt algemeen erkend als een van de grootste jazzmuzikanten.

In 1991 leverde hij een niet onaanzienlijke bijdrage aan het eerste soloalbum van de Nederlandse zangeres Laura Fygi, Introducing.

Op maandag 22 augustus 2016 maakte het management van Thielemans bekend dat de 94-jarige muzikant die ochtend is overleden.

Muziek voor film en televisie

Zijn eigenzinnige mondharmonicaspel speelt een belangrijke rol in de muziek van de films Midnight Cowboy (1969) en Turks fruit (1973) en in de muziek van de Zweedse animatiefilm Dunderklumpen! (1974). Zijn muziek werd ook het thema in de Nederlandse politieserie voor televisie Baantjer en in de Vlaamse politieserie Witse.

Zijn zeer herkenbare speelstijl zet ook de toon in de leader van het televisieprogramma voor kinderen Sesamstraat of in de muziek bij een reclame voor deodorant van Old Spice.

Beroerte

In 1981 kreeg hij een beroerte die hem ruim een halfjaar op non-actief zette. Zijn linkerhand functioneerde veel slechter en daardoor speelde hij nog vaker mondharmonica. Bassist Jaco Pastorius hielp hem met een tournee door Japan door die moeilijke periode.

Erkenning in België

Na een concert met zijn Amerikaanse band in het Brusselse Paleis voor Schone Kunsten in 1986, waar hij Ne me quitte pas van Jacques Brel in zijn eigen, unieke stijl ten gehore bracht, werd hij in België voorgoed beschouwd als een groot en origineel muzikant.

In 1996 werd Toots beschermheer of 'peter' van het festival Jazz Middelheim in Antwerpen. Het zomerfestijn bestond al sinds 1969, maar zijn deelname droeg bij aan de internationale allure van het evenement. Hij speelde er ook telkens met zijn vaste Nederlandse trio, dat bestond uit Karel Boehlee (piano), Hein van de Geyn (bas) en Hans van Oosterhout (drums). Thielemans was in 2009 ook een van de hoofdartiesten tijdens de Night of the Proms in Antwerpen.

Ouderdom

Op 4 oktober 2006 werd bekend dat Toots oververmoeid was en op doktersadvies de laatste zes concerten van zijn tournee door Nederland liet annuleren. Op 12 maart 2014 werd bekend dat Thielemans zijn carrière heeft beëindigd. Volgens zijn manager had de toen 91-jarige mondharmonicaspeler en gitarist niet genoeg energie meer. Alle reeds geplande concerten werden afgezegd. Hij trad in 2014 nog wel een keer op bij het festival Jazz Middelheim.

Thielemans overleed in zijn slaap op 22 augustus 2016, op 94-jarige leeftijd.

Bron: Wikipedia
Foto: Belga image